Podstawowe informacje na temat cukrzycy

Cukrzyca jest chorobą metaboliczną, której głównym objawem jest podwyższone stężenie glukozy we krwi (hiperglikemia). Stan taki wynika z niewłaściwego wydzielania i (lub) działania insuliny. Przewlekle utrzymująca się hiperglikemia powoduje uszkodzenie, zaburzenie funkcji, a nawet w konsekwencji niewydolność wielu narządów.

    Wyróżniamy kilka typów cukrzycy w zależności od przyczyny powstania:
  • Cukrzyca typu 1
  • Cukrzyca typu 2
  • Cukrzyca ciężarnych
  • Cukrzyca wtórna

Bardzo istotnym elementem jest PRAWIDŁOWA SAMOKONTROLA OSOBY CHOREJ NA CUKRZYCĘ.

Leczenie cukrzycy powinniśmy zatem traktować kompleksowo, jako proces wielu ściśle ze sobą powiązanych elementów, takich jak:

  • edukacja terapeutyczna
  • zdrowe żywienie
  • odpowiednio dobrany i zaplanowany program ćwiczeń fizycznych
  • leczenie farmakologiczne
  • systematyczna samokontrola
  • kontrola lekarska

Podstawowe informacje na temat cukrzycy typu 2

Jest to najczęstsza postać cukrzycy – stanowi ona 80 – 90% wszystkich jej przypadków. Ujawnia się zwykle po 45. roku życia, choć niestety coraz częściej chorują na nią także osoby młodsze. Do czynników zwiększających ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2. należą:

  • Otyłość i nadwaga
  • Wiek powyżej 45 lat
  • Występowanie cukrzycy w rodzinie
  • Niewłaściwa dieta
  • Mała aktywność fizyczna
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Choroby układu sercowo-naczyniowego
  • U kobiet przebyta cukrzyca ciążowa
  • U kobiet urodzenie dziecka o masie powyżej 4 kg

Cukrzyca typu 2. jest spowodowana w głównej mierze brakiem wrażliwości komórek i tkanek na działanie insuliny (insulinooporność).

Dodatkowo w efekcie wtórnym może temu towarzyszyć niedobór tego hormonu.

Osoby z typem 2. cukrzycy przez wiele lat nie odczuwają żadnych jej objawów.

Stwierdzenie tej choroby najczęściej odbywa się przypadkowo. Już w okresie utajenia podwyższone stężenia glukozy we krwi uszkadzają naczynia krwionośne i nerwy.

Powikłania, które mogą zacząć się rozwijać nie ulegają cofnięciu, nawet pomimo rozpoczętego leczenia.

Do najczęstszych powikłań zalicza się zmiany w obrębie drobnych naczyń krwionośnych siatkówki oka, nerek oraz skóry. Cukrzycowe zmiany przyspieszają również rozwój miażdżycy w dużych naczyniach krwionośnych. Proces ten odpowiedzialny jest za znacznie częstsze występowanie u diabetyków zawału serca, udaru mózgu, a także miażdżycy naczyń kończyn dolnych.

To właśnie u osób otyłych, u których stwierdza się nadciśnienie tętnicze i/lub podwyższony poziom cholesterolu, obserwuje się również wyższe stężenia glukozy we krwi na czczo i po posiłkach.

Współistnienie tych trzech odchyleń określa się mianem zespołu metabolicznego, który często jest stanem przedcukrzycowym lub już rozwiniętą cukrzycą typu 2.

Objawy cukrzycy typu 2

Objawy cukrzycy

Zwiększone pragnienie

Objawy cukrzycy

Częste oddawanie moczu

Objawy cukrzycy

Postępujące zmęczenie

Objawy cukrzycy

Niewyjaśniony spadek masy ciała

Objawy cukrzycy

Trudno gojące się stany zapalne skóry

Objawy cukrzycy

Zaburzenia widzenia

Objawy cukrzycy

Objawy neurologiczne (mrowienie i drętwienie dłoni i stóp, kurcze łydek, osłabione czucie w skórze)

Skuteczna samokontrola osoby dotkniętej cukrzycą

Jak często powinieneś zgłaszać się do lekarza?

Jak już wiesz ważną zasadą leczenia cukrzycy jest prowadzenie ścisłej i czytelnej dokumentacji – zarówno własnej (dzienniczek samokontroli), jak i lekarskiej. Częstotliwość wizyt zależy oczywiście od charakteru cukrzycy.

Jeśli jest to cukrzyca ustabilizowana, niewymagająca podania insuliny, wystarczą wizyty co 2-3 miesiące – jeżeli prowadzisz samokontrolę, lub częściej - gdy nie prowadzisz samokontroli. W cukrzycy leczonej insuliną wizyty z reguły powinny odbywać się częściej.

Dzięki samokontroli możesz samodzielnie monitorować stan swojego zdrowia oraz skuteczność leczenia. Samokontrola pomaga zrozumieć jak leki, dieta i aktywność fizyczna wpływają na stężenie glukozy we krwi. Przestrzeganie jej zasad pozwala Ci na normalne funkcjonowanie oraz zmniejszenie ryzyka powikłań.

    Do samokontroli zaliczamy:
  • regularne pomiary stężenia glukozy we krwi
  • przestrzeganie zaleceń lekarskich odnośnie terapii i stosowanej diety
  • staranną pielęgnację stóp
  • systematyczne badanie wzroku

Co zyskasz prowadząc systematyczną samokontrolę?

To właśnie dzięki systematycznej samokontroli możesz osiągnąć wiele zdrowotnych korzyści. Bardzo istotnym aspektem samokontroli jest monitorowanie glikemii w warunkach domowych przy zastosowaniu glukometrów. Obecnie, dzięki postępowi technicznemu dysponujemy już nowoczesnymi generacjami glukometrów, które posiadają wiele funkcji zwiększających bezpieczeństwo i komfort życia cukrzyków.

Samokontrola glikemii znacząco poprawia komfort życia oraz samopoczucie. Dzięki systematycznej samokontroli zapewne poczujesz się lepiej oraz będziesz mieć więcej energii. U niektórych pacjentów obserwuje się znaczny przypływ sił witalnych dopiero po kilku miesiącach od momentu wyrównania stężenia glukozy we krwi. Związane jest to z dostosowaniem się organizmu do prawidłowego poziomu stężenia glukozy. Najczęściej samopoczucie pacjentów poprawia się już od pierwszych dni przyjaźni z glukometrem.

Hipoglikemia

Hipoglikemia, czyli utrzymujące się niskie stężenie glukozy we krwi jest często konsekwencją braku lub nieprawidłowej samokontroli cukrzycy. U osób dorosłych kryterium rozpoznania hipoglikemii to stężenie glukozy we krwi wynoszące 70 mg/dl lub mniej.

Hipoglikemia to zaburzenie metaboliczne, któremu towarzyszą na ogół objawy kliniczne. Powikłanie to występuje wielokrotnie częściej u chorych na cukrzycę typu 1. niż typu 2.

    Stopnie hipoglikemii i objawy kliniczne:
  1. postać łagodna hipoglikemii – objawy: niepokój, pobudzenie, przyspieszenie czynności serca, bladość, wzmożona potliwość, uczucie głodu
  2. postać umiarkowana hipoglikemii – objawy: brak koncentracji, wilczy głód, pobudzenie ruchowe, agresja, obfite poty, zaburzenia widzenia, szerokie źrenice, przyspieszenie rytmu serca, arytmie
  3. postać ciężka hipoglikemii – objawy: utrata orientacji co do miejsca i czasu, drgawki, śpiączka, zgon

Jeżeli regularnie kontrolujesz stężenie glukozy we krwi, możesz szybko ocenić objawy obniżonej wartości glukozy oraz skutecznie zapobiegać ewentualnym poważnym zaburzeniom hipoglikemii.

 

Hiperglikemia

Hiperglikemia to stan kiedy stężenie glukozy we krwi przekracza wartość prawidłową. To właśnie podwyższony poziom cukru we krwi zwiększa znacząco powstawanie przewlekłych powikłań cukrzycy, z których najczęściej występujące to powikłania sercowo - naczyniowe.

    Hiperglikemia może być spowodowana przez:
  • zbyt obfite posiłki lub ich niewłaściwy skład
  • brak jakiejkolwiek aktywności fizycznej
  • stosowanie nieodpowiednich dawek leków przeciwcukrzycowych lub przyjmowanie ich niezgodnie z zaleceniami lekarskimi
  • stres
  • infekcje lub inne choroby
  • niektóre leki (które mogą przyczyniać się do podwyższenia poziomu cukru we krwi)
    Jakie są najczęstsze objawy hiperglikemii?
  • wzmożone pragnienie
  • oddawanie dużych ilości moczu
  • wzmożone łaknienie
  • zmęczenie lub osłabienie
  • chudnięcie

Cukrzyca a nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze jest jednym z ważniejszych czynników ryzyka powikłań sercowo – naczyniowych u osób z cukrzycą. Predysponuje do rozwoju i progresji późnych powikłań cukrzycowych, miażdżycy, wzrostu ryzyka zgonu sercowego oraz zastoinowej niewydolności serca, a także udaru mózgu.

U pacjentów z cukrzycą typu 2 nadciśnienie tętnicze często zostaje zdiagnozowane jeszcze przed rozpoznaniem cukrzycy. Ponadto u wielu osób ze świeżo zdiagnozowaną cukrzycą typu 2 stwierdza się nadciśnienie tętnicze. Często osoby te są otyłe i bardzo istotnym działaniem terapeutycznym jest wczesne podjęcie leczenia nadciśnienia tętniczego, jako ważnego elementu prewencji incydentów sercowo – naczyniowych, niewydolności nerek, czy retinopatii.

    Czynniki sprzyjające wystąpieniu nadciśnienia tętniczego u osób z cukrzycą
  • podeszły wiek
  • dłuższy czas trwania cukrzycy
  • nieprawidłowe wyrównanie metaboliczne
  • dysfunkcja nerek
  • aburzenia hormonalne związane ze zwiększonym wydzielaniem insulin

Dlaczego nadciśnienie tętnicze może być niebezpieczne

Długotrwale utrzymujące się podwyższone ciśnienie tętnicze wywiera bardzo szkodliwy wpływ na serce i nerki pacjenta. Bardzo często następstwami nieleczonego nadciśnienia są: choroba wieńcowa i niewydolność serca, udar mózgu i demencja. Ryzyko wystąpienia tych powikłań jest częstsze w obecności nadciśnienia u osób w wieku podeszłym niż u osób młodych.

Obniżenie ciśnienia tętniczego zmniejsza ryzyko wystąpienia udaru mózgu, zawału serca, niewydolności krążenia i nerek oraz demencji.

    Jak ograniczyć rozwój i zmniejszyć konsekwencje nadciśnienia tętniczego
  • ograniczyć spożycie soli kuchennej
  • zwiększyć spożycie owoców i warzyw
  • zwiększyć regularną aktywność fizyczną
  • dążyć do utrzymania prawidłowej masy ciała
  • rzucić palenie i nadużywanie alkoholu
  • zastosować się do zaleceń lekarza i regularne przyjmować leki
  • często dokonywać pomiaru ciśnienia tętniczego
Pamiętaj! Twoje zdrowie w Twoich rękach! 
pobierz broszurę w pdf

copyright: genexo 2016

designed & powered smartblur.pl